ABD-İran Anlaşması Sonrası Akaryakıt Fiyatları Düştü
ABD-İran anlaşması sonrası akaryakıt fiyatları düştü. Petrol fiyatları savaş öncesi seviyelere geriledi.
ABD ile İran arasında imzalanan anlaşmanın ardından, küresel enerji piyasalarında gözlemlenen normalleşme, petrol ve akaryakıt fiyatlarına olumlu yansıdı. İran ile yaşanan gerginlik döneminde yükselen petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin yeniden canlanması ve arz endişelerinin azalmasıyla birlikte, savaş öncesi en düşük seviyesine geriledi. Bu gelişmeler, ABD’de dizel yakıt fiyatlarının da yaklaşık üç buçuk ay sonra ilk kez galon başına 5 doların altına düşmesine yol açtı.
ABD-İran anlaşması sonrası Hürmüz Boğazı’nın güvenli bir şekilde kullanılacağına dair beklentiler, küresel petrol piyasalarında satış baskısını artırdı. MarineTraffic verilerine göre, Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiği son 24 saatte iki katına çıkarak, şubat ayının sonundan bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Boğazdaki artan hareketlilik, savaş döneminde yaşanan arz kesintisi endişelerini önemli ölçüde azalttı ve küresel petrol fiyatları, ABD-İran çatışmasının başlamasından bu yana en düşük seviyeye geriledi.
Brent ham petrol fiyatları, ABD-İran Savaşı’nın etkisiyle 120 doları aşarken, anlaşmanın ardından düşüş devam etti ve bugün 69 dolara kadar geriledi.
Petrol fiyatlarındaki düşüş, ABD’deki akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre, ülkede dizel yakıtın ortalama perakende satış fiyatı çarşamba günü galon başına 4,98 dolara geriledi. Böylece dizel fiyatı, mart ayının ortasından bu yana ilk kez 5 doların altına inmiş oldu. Nisan ayında dizel fiyatı galon başına 5,69 dolara kadar yükselmişti, oysa savaş öncesinde bu fiyat ortalama 3,76 dolardı.
İran savaşı sürecinde, ABD genelindeki ortalama benzin fiyatı galon başına en yüksek 4,48 dolara kadar çıkmıştı. Ancak iki ülke arasındaki anlaşmanın sağlanmasının ardından, benzinin galon fiyatı ortalaması 4 dolanın altına düşerek 3,90 dolara satılmaya başlandı. Savaş öncesinde ise bu fiyat 2,90 ile 2,99 dolar arasında değişiyordu.
Çatışmaların başlamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı’nın kapanabileceği endişesi, enerji ürünlerinde sert fiyat artışlarına neden olmuştu. Körfez ülkelerindeki rafinerilerden üretilen yakıtların dünya pazarına ulaşımında kritik öneme sahip olan boğazdaki risk, küresel tedarik zincirini olumsuz etkileyerek taşımacılık, enerji üretimi ve ısınma maliyetlerini artırmıştı. Ancak son haftalarda tanker trafiğinin normale dönmesi, İran petrolüne yönelik bazı yaptırımların geçici olarak hafifletilmesi ve Washington ile Tahran arasındaki diplomatik temaslarda kaydedilen ilerleme, fiyatların yeniden gerilemesinde etkili oldu.
Beyaz Saray, enerji fiyatlarını kontrol altına almak amacıyla çeşitli önlemler aldı. Bu kapsamda Jones Yasası’nın bazı hükümlerine geçici muafiyet sağlanırken, Stratejik Petrol Rezervi’nden piyasaya petrol satışı gerçekleştirildi. Ancak uzmanlar, küresel petrol piyasasında arzın halen sıkı seyrettiğine dikkat çekiyor. ABD’nin küresel piyasada giderek “son çare tedarikçisi” rolünü üstlenmesi nedeniyle dizel stoklarının mevsim normallerinin oldukça altında olduğu ifade ediliyor. Ayrıca, dünyanın önemli dizel ihracatçılarından Rusya’nın ihracatını yeniden kısıtlaması durumunda küresel fiyatlar üzerinde yeni bir baskı oluşabileceği uyarısında bulunuluyor.
ABD Başkanı Donald Trump, benzin fiyatlarındaki düşüşün beklenenden yavaş gerçekleştiğini belirterek, Adalet Bakanlığı’na akaryakıt fiyatlarının incelenmesi talimatını verdi. Trump yönetimi, enerji maliyetlerindeki gerilemenin tüketiciye daha hızlı yansımasını hedeflediklerini açıkladı.
