AB, SAFE Savunma Fonu İçin İlk Ödemelere Nisan’da Başlayacak
AB, SAFE programı kapsamında 16 üye ülkeye ilk ödemelerin nisan ayında yapılacağını duyurdu.
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, “Avrupa Güvenlik Eylemi (SAFE)” adı verilen ortak savunma finansman programı çerçevesinde, ulusal planları onaylanmış 16 üye ülkeye ilk ödemelerin nisan ayında yapılmasının beklendiğini duyurdu. Ödemelerin, ilgili ülkelerin Komisyon ile finansman anlaşmalarını imzalamasının ardından gerçekleştirileceği belirtildi.
AB Komisyonu Sözcüsü Thomas Regnier, Brüksel’de düzenlenen basın toplantısında, onay süreci tamamlanan 16 ülkeye ilişkin bilgi verdi. Regnier, her ülkenin planının Komisyon ile finansman anlaşması imzalamasının zorunlu olduğunu vurguladı ve bu sürecin tamamlanmasının ardından ödemelerin yapılacağını ifade etti. Sözcü, bu ülkeler için ödeme sürecinin büyük olasılıkla bu yılın nisan ayında başlayacağını kaydetti.
Henüz onaylanmamış olan Çekya, Macaristan ve Fransa’nın savunma planlarının ayrı ayrı değerlendirildiğini belirten Regnier, bu üç plan arasında doğrudan bir bağlantı olmadığını ve her dosyanın vaka bazında ele alındığını dile getirdi. Fransa’nın planı hakkında gelen bir soru üzerine, Regnier, şu anda hiçbir planın reddedilmediğini, ancak bazı dosyalarda ek bilgiye ihtiyaç duyulduğunu ifade etti. Bazı planlarda talep edilen tutarların, Komisyon tarafından daha önce onaylanan çerçeve ile uyumlu olmadığını belirten Regnier, bu nedenle teknik düzeyde bazı düzenlemelerin yapılması gerektiğini aktardı. Fransız yetkililerle yakın işbirliği içinde çalıştıklarını ve gerekli ilave bilgilerin alınmasının ardından planın değerlendirme sürecinin ilerleyeceğini sözlerine ekledi.
AB’nin Rusya’dan kaynaklanan tehdit algısı, Ukrayna’daki savaş ve Donald Trump yönetiminin baskıları doğrultusunda oluşturulan “savunmada 2030 hedefleri” çerçevesinde hayata geçirilen SAFE mekanizması, 29 Mayıs 2025 tarihinde yürürlüğe girdi. Bu mekanizma ile AB ülkeleri, Ukrayna ile birlikte Avrupa Ekonomik Bölgesi’ne dahil olan Norveç, Lihtenştayn ve İzlanda ile ortak tedariklere katılmak için 150 milyar avroya kadar kredi kullanabilecek. Ayrıca, bu ülkeler birbirlerinin endüstrilerinden de ortak tedarik gerçekleştirebilecek. Türkiye gibi AB’ye aday ülkeler ve Kanada gibi AB ile anlaşma imzalayan ülkeler de bu ortak tedariklere katılma hakkına sahip olacak, ancak imal edilecek savunma ürünlerinin bileşenlerinin toplam değerinin yüzde 65’inin Avrupa içinden gelmesi gerekecek.
9 Eylül’de AB, başvuran 19 üye ülke arasında 150 milyar avroluk savunma fonunun ön dağıtımının yapıldığını açıklamıştı. Polonya 43 milyar 734 milyon avro ile en yüksek payı alırken, Fransa’ya 16 milyar 217 milyon avro, İtalya’ya ise 14 milyar 900 milyon avro tahsis edildi. Bu ülkeler, ulusal savunma planlarını AB Komisyonuna 1 Aralık 2025 itibarıyla sunmuştu.
