OpenAI ve Anthropic Halka Arzında Piyasa Endişeleri Artıyor
OpenAI ve Anthropic’in halka arzı öncesi piyasalarda endişeler artıyor. Yatırımcılar, yapay zeka çılgınlığının sürdürülebilirliğini sorguluyor.
SOSYAL MEDYADA BİZE-BÜLTEN ABD borsasında yapay zekâ alanındaki coşku, dotcom dönemine benzer bir krizin habercisi olabilir. Ünlü borsa yazarı John Thornhill, trilyon dolarlık değerlemeye sahip OpenAI ve Anthropic’in halka arzına dair endişeleri gündeme getirdi.
Yapay zekâ şirketlerinin milyarlarca dolarlık değerlemelere ulaşması, piyasalarda yeni tartışmalara yol açtı. Financial Times yazarı John Thornhill, yapay zekâ hisselerindeki aşırı değerlemelere dikkat çekerek, efsanevi yatırımcı Benjamin Graham’ın “kısa vadede bir oylama makinesi, uzun vadede ise bir tartı makinesidir” sözünü hatırlattı. Thornhill, mevcut yapay zekâ çılgınlığının kısa vadede sona erme ihtimalinin yüksek olduğunu belirtti.
Son yıllarda özel piyasa yatırımcıları, OpenAI ve Anthropic gibi şirketleri büyük bir hevesle destekleyerek, bu şirketlerin halka arz değerlemelerini yaklaşık 1 trilyon dolara çıkardı. Ancak Thornhill, bu şirketlerin değerlemelerinin büyük ölçüde spekülasyona dayandığını ifade ediyor. Yatırımcıların, ‘tanrısal bir süper zekâ’ yaratma umuduyla bu fırsatları kaçırmak istemediklerini vurguladı.
Thornhill, halka açık piyasalardaki daha temkinli yatırımcıların, bu aşırılığı bir kenara bırakıp şirketlerin uzun vadeli nakit üretme kapasitelerini değerlendireceklerini öngörüyor. Her iki şirketin de nakit üretme konusunda sıkıntılar yaşadığını ve yüksek beklentilerin otomatik olarak sürdürülebilir değerlemelere dönüşmeyeceğini belirtti.
Geçtiğimiz ay yapay zekâ şirketi SpaceX, 1,8 trilyon dolarlık rekor bir değerlemeyle halka arz olmuştu. Yatırım bankacıları, bu halka arzı önemli bir örnek olarak izliyor. Morningstar verilerine göre, bu halka arz, adil piyasa değerinin 1 trilyon dolar üzerinde olmasına rağmen yatırımcılardan büyük ilgi gördü. Ancak Thornhill, SpaceX’in yapay zekâ girişimlerine karşı iki önemli avantaja sahip olduğunu belirtiyor: Şirketin iş modeli, roket fırlatma ve uydu hizmetleri gibi daha somut ve anlaşılır bir yapıya sahip. Ayrıca, kurucusu Elon Musk, bireysel yatırımcılar arasında geniş bir hayran kitlesine sahip.
Yine de Thornhill, piyasanın SpaceX’in ilerideki 25 milyar dolarlık borçlanma süreci konusunda temkinli bir tavır sergilediğini dile getiriyor. Kredi derecelendirme kuruluşlarının başlangıçta şirketin tahvillerine yatırım yapılabilir notu verdiğini, ancak zamanla bu tahvillerin çürük seviyesinde işlem görmeye başladığını hatırlatıyor.
OpenAI ve Anthropic, halka arz sürecinde ciddi zorluklarla karşılaşabilir. Thornhill, bu şirketlerin henüz sürdürülebilir bir iş modeline sahip olmadığını savunuyor. Şirketler, şaşırtıcı yapay zekâ modelleri geliştirip gelirlerini hızla artırsa da, zirvede kalmanın maliyetlerinin oldukça yüksek olduğunu ifade ediyor. Exponential View’un raporuna göre, teknoloji sektörü son bir yılda üretken yapay zekâdan 110 milyar dolar reel gelir elde etti. Ancak temel yapay zekâ modellerinin bu gelirin yalnızca %11’ini oluşturduğunu belirtirken, %82’lik dilimin ‘hosting’ hizmetlerinden geldiğine dikkat çekiyor.
Thornhill, ikinci bir risk olarak OpenAI ve Anthropic’i destekleyen büyük teknoloji şirketlerinin, giderek işbirlikçi olmaktan ziyade rakip konumuna geçiş yaptığını vurguladı. Alphabet’in yüksek sermaye harcamalarını finanse etmek için 80 milyar dolar yeni kaynak topladığını; SpaceX’in ise doğrudan Anthropic’e meydan okuyarak kendi yapay zekâ birimini hızla genişlettiğini belirtti.
Üçüncü bir sorun ise yapay zekâ modellerinin giderek sıradanlaşması. Şirketlerin, maliyetlerin beklentileri karşılamaması nedeniyle günlük görevler için daha ucuz ve uyarlanabilir açık kaynaklı modellere yöneldiği ifade ediliyor.
Thornhill, Anthropic’in kurumsal müşterileri hedefleme konusunda şu an OpenAI’a karşı bir avantaja sahip olduğunu belirtse de, Pentagon ile yaşanan bir anlaşmazlık nedeniyle şirketin ‘tedarik zinciri riski’ olarak tanımlanmasının ve ABD hükümetine dava açmasının halka arz sürecini zorlaştırabileceğini vurguladı. Öte yandan, OpenAI’ın hisselerinin %5’ini ABD hükümetine teklif ederek Trump yönetimiyle yakınlaştığını da hatırlatıyor.
Borsalar, yapay zekâ sektörünün büyük yatırım planları konusunda giderek daha temkinli bir tutum sergiliyor. Thornhill, yarı iletken şirketlerinin değer kazansa da, ‘Muhteşem Yedili’ hisselerinin yılın ilk yarısında İngiltere devlet tahvillerinin getirisinin gerisinde kaldığını belirtti. Mevcut yapay zekâ coşkusunun bir yatırım çöküşüne yol açabileceği uyarısında bulunan yazar, durumu 2000 yılındaki dotcom balonuna benzetti. O dönemde yaşanan çöküş, Amazon ve Google gibi devlerin yükselişini engellememiş olsa da, Nasdaq Endeksi’nde %77’lik bir düşüşe yol açmıştı. Thornhill, OpenAI ve Anthropic’in bu tablo karşısında yalnızca doğru zamanlamayı tutturmak için dua etmeleri gerektiğini ifade etti.
