Şubat Ayında Cari Açık 7 Milyar Doları Geçebilir

Şubat ayında Türkiye’nin cari açığı 7 milyar doları aşabilir. İç talep güçlü, ancak dış denge bozuluyor.

Özet: Şubat ayı dış ticaret verileri, Türkiye ekonomisinde iç talebin güçlü kaldığını ancak dış dengedeki bozulmanın hızlandığını gösteriyor. Artan enerji ve altın ithalatı dış açığı büyütürken, İran savaşı sonrası yükselen enerji fiyatlarının cari dengeyi daha da bozabileceği değerlendiriliyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre Şubat ayında ihracat, bir önceki yılın aynı dönemine göre %1,5 artarak 21 milyar dolara ulaşırken, ithalat %5,5 artışla 30 milyar dolara yükseldi. Bu gelişmeler sonucunda dış ticaret açığı, Ocak ayındaki 8,4 milyar dolardan 9 milyar dolara yükseldi. Açığın artmasında özellikle enerji ve altın ithalatındaki yükseliş belirleyici oldu.

Enerji ve altın hariç tutulduğunda ise tablo pek iç açıcı değil. Çekirdek ihracat %4,4 artışla 19,9 milyar dolara, çekirdek ithalat ise %12,8 artışla 22,9 milyar dolara çıktı. Bu kalemde dış ticaret açığı 3 milyar dolar olarak gerçekleşti. Ocak-Şubat döneminde toplam dış ticaret açığı 17,4 milyar dolara ulaşırken, ihracatın ithalatı karşılama oranı %70,4 olarak belirlendi. Geçen yıl aynı dönemde bu oran %73,2 idi, bu da dış dengedeki bozulmanın hızlandığını gösteriyor.

Şubat ayında altın ithalatı 2,2 milyar dolara, enerji ithalatı ise 4,9 milyar dolara yükseldi. İlk iki ayda enerji ithalatı toplamda 10,3 milyar dolara ulaştı. Enerji fiyatlarının yükselmeye devam etmesi halinde bu kalemin dış açığı daha da büyütmesi bekleniyor.

Veriler, iç talepte belirgin bir zayıflama olmadığını ortaya koyuyor. Tüketim malı ithalatı 4,1 milyar dolara, dayanıklı tüketim ithalatı ise aylık %17 artış gösterdi. Otomobil ithalatı da aylık %22 artışla 1,3 milyar dolara ulaştı. Bu göstergeler, hanehalkı tüketiminin güçlü kalmaya devam ettiğine işaret ediyor.

Ancak Şubat verileri, ABD-İran geriliminin etkilerini henüz tam olarak yansıtmıyor. Önümüzdeki dönemde artan enerji fiyatları ve sıkılaşan finansal koşullar nedeniyle iç talepte yavaşlama bekleniyor. Ancak bu yavaşlama, artan enerji ithalatının yarattığı dış açığı sadece sınırlı ölçüde dengeleyebilir.

Şubat ayında cari işlemler açığının 7,3 – 7,4 milyar dolar civarında gerçekleşmesi bekleniyor. Hizmet gelirlerindeki zayıflama da tabloyu olumsuz etkiliyor. Yıl sonu için daha önce yapılan 36 milyar dolar (%2,1 GSYİH) cari açık tahmini, İran savaşı sonrası gelişmelerle birlikte yukarı revize edilebilir. Yeni beklenti 45 milyar dolar (%2,6 GSYİH) seviyesine işaret ediyor.

Dış ticaret verileri sanayi üretimi açısından daha olumlu sinyaller içeriyor. Enerji ve altın hariç ara malı ithalatı aylık %6,7, yıllık %16,4 artış gösterdi. Ayrıca İstanbul Sanayi Odası (İSO) İmalat PMI verisi Şubat’ta 48,1’den 49,3’e yükseldi. Bu gelişmeler, Ocak ayındaki daralmanın ardından sanayi üretiminde kısmi bir toparlanmaya işaret ediyor.

Şubat verileri, Türkiye ekonomisinde iki farklı eğilimi aynı anda ortaya koyuyor: İç talep güçlü kalmaya devam ediyor, ancak dış denge hızla bozuluyor. İran savaşı sonrası yükselen enerji fiyatları, dış ticaret açığını ve cari açığı büyütürken, iç talepte beklenen yavaşlama bu etkiyi tam olarak dengeleyemeyebilir. Bu nedenle önümüzdeki dönemde ekonomi politikalarının odağında dış denge, enerji maliyetleri ve finansal koşullar belirleyici olmaya devam edecek.