ABD’nin İran’a Yönelik Saldırıları Petrol Fiyatlarını Artırdı
ABD’nin İran’a düzenlediği hava saldırıları ve yaptırımlar, petrol fiyatlarını yüzde 2 yükseltti.
Petrol fiyatları, ABD’nin İran’a yönelik gerçekleştirdiği hava saldırıları ve İran’ın ham petrol satışına yönelik yaptırımların yeniden uygulanması sonrasında Çarşamba günü yaklaşık %2 oranında artış gösterdi. Bu gelişmeler, Orta Doğu’daki kırılgan ateşkesin bozulabileceği ve bölgeden küresel piyasalara petrol arzının etkilenebileceği endişelerini artırarak fiyatların yükselmesine katkıda bulundu.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Salı günü yaptığı açıklamada, hava saldırılarının İran’ın Hürmüz Boğazı’nda bulunan üç ticari gemiye düzenlediği saldırılara karşı bir misilleme olarak gerçekleştirildiğini ifade etti. Bu durum, petrol fiyatlarının yükselişini sürdürmesine neden oldu. Brent petrolün varil fiyatı %1,9 artarak 75,54 dolara ulaşırken, ABD ham petrolü (WTI) de %1,9 değer kazanarak 71,81 dolardan işlem gördü. Her iki gösterge, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının ardından İran ham petrolü satışına izin veren genel lisansın iptal edilmesinin etkisiyle Salı günü yaklaşık %3 oranında yükselmişti.
Bloomberg HT’de yer alan haberlere göre, MST Marquee Araştırma Başkanı Saul Kavonic, Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişin hâlâ ne kadar kırılgan olduğunu vurgulayarak, mevcut çatışmanın bu durumu piyasalara yeniden hatırlattığını belirtti. Kavonic, bu durumun piyasanın arz fazlasıyla karşılaşabileceği yönündeki genel görüşe ters bir sinyal oluşturabileceğini ve rekor seviyedeki kısa pozisyonların bir kısmının kapatılmasına yol açabileceğini ifade etti. Eğer gerilim devam eder ve boğazdaki tanker trafiği savaş öncesi seviyelerin %50’sinin altında kalmaya devam ederse, arz kısıtlarının petrol fiyatlarını daha da destekleyebileceğini sözlerine ekledi.
Geçtiğimiz ay ABD ile İran arasında sağlanan ateşkesin ardından petrol fiyatları savaş öncesi seviyelere gerilerken, yatırımcılar fiyatlardaki düşüşün süreceği beklentisiyle petrol vadeli işlemlerinde önemli miktarda kısa pozisyon açmıştı. Orta Doğu’dan piyasaya gecikmiş önemli miktarda petrol arzının yeniden akacağı beklentisi, fiyatlardaki düşüşte etkili olmuştu.
Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim ise giderek artıyor. İran, gemilere yönelik saldırılarla bağlantısını reddederken, Katar, olaylardan İran’ı sorumlu tuttu. Hedef alınan gemiler arasında Katar’a ait bir sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tankeri de bulunuyor. Yetkililer, bu tankere isabet eden bir insansız hava aracının yangına neden olduğunu bildirdi. Ayrıca, Umman açıklarında Suudi Arabistan bayraklı bir ham petrol tankerinin de hasar gördüğü belirtiliyor. Tankerde meydana gelen hasarın nedeni henüz netlik kazanmadı.
İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sıkılaştırarak gemilere, Umman kıyıları yerine kendi kıyılarına daha yakın rotaları kullanmaları talimatını verdi. ABD ise boğazın, çatışma öncesindeki gibi tüm ülkelerin serbest geçişine açık kalması gerektiğini savunuyor. Öte yandan, savaşın başlamasından bu yana ülkeler, arzda yaşanan aksaklıkların etkisini azaltabilmek için stratejik petrol stoklarını devreye almaya devam ediyor.
