Halkbank ve Patriot Füzeleri: Türkiye’nin Stratejik Rolü
Halkbank davasında uzlaşma sağlanırken, Türkiye’nin stratejik konumu ve Patriot füzeleri gündemde.
ABD yönetiminin Türkiye’den beklentileri giderek artıyor. Bu beklentiler arasında Gazze’deki Hamas’ın tasfiyesi ve Türkiye’nin İran savaşında tarafsızlığını sona erdirmesi yer alıyor.
Kasım ayında gerçekleştirilecek ara seçimler öncesinde Başkan Trump, İran savaşını hem muhalefet Demokratları hem de kendi partisindeki isimlere kabul ettirmekte zorlanıyor. En yakın danışmanı olan Başkan Yardımcısı Vance, savaşın başladığı günden beri kamuoyunda görünmüyor.
Trump yönetimi, İran savaşında beklediği sonuçları elde edememiş gibi görünüyor. Başkan, İran’da hızlı bir çözüm beklerken, bu amacın hava saldırılarıyla gerçekleştirilemeyeceğini anlamış durumda. Kongre’deki senatörlere verilen brifingler de bu durumu destekliyor.
Trump’ın Zorluğu ve Demokratların Tepkisi
Demokrat Senatör Richard Blumenthal, İran ile ilgili brifing sonrası duyduğu hayal kırıklığını dile getirerek, bu tür bir brifingde kendisini bu kadar öfkeli hissetmediğini belirtti. Savaşın maliyetine dair sorularına yanıt alamadığını vurgulayan Blumenthal, Amerikan askerlerinin sahaya gönderilmesi riskinin kendisini en çok endişelendiren konu olduğunu ifade etti.
Diğer bir Demokrat Senatör Chris Murphy ise, brifingin gizli tutulmasının Trump yönetiminin kamuoyunu savaşa ikna edememesiyle ilgili olduğunu belirtti. Murphy, savaşın amacının İran’ın nükleer silah programını yok etmek olmadığını ve bunun bir sürpriz olduğunu söyledi. Aynı zamanda, İran rejiminin değiştirilmesinin de hedeflerden biri olmadığını vurguladı.
Trump ve Danışmanlarının Farklı Görüşleri
Kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Trump, yalnızca Demokratları değil, kendi partisindeki isimleri de ikna edebilmiş değil. Vance’ın sessizliği dikkat çekici bir durum oluşturuyor. Trump, Vance hakkında “O biraz farklı bir felsefeye sahip, daha az heyecanlı” diyerek, kendi çevresinin bile tam destek vermediğini ortaya koymuş oldu. Kongre’deki brifing sonrası, senatörlerin açıklamaları Washington’un acilen bir kara gücü arayışında olduğunu gösteriyor.
Türkiye’nin Stratejik Önemi ve ABD ile İlişkiler
İran savaşının başlamasıyla birlikte Türkiye, ABD yönetiminin gözdesi haline geldi. İran’dan geldiği düşünülen iki füze, Türk topraklarına düşmeden önce Amerikan gemileri tarafından etkisiz hale getirildi. Ayrıca, Türkiye’nin olası füze saldırılarına karşı korunması amacıyla NATO, Malatya’ya Patriot füzeleri konuşlandırdı. Bu füzelerin hangi ülkeye ait olduğu açıklanmadı ancak Malatya’daki Patriot’ların Amerikan envanterinden olduğu bilgisi sızdı.
Halkbank davasında ise ABD Adalet Bakanlığı ile uzlaşma sağlandı. Bu uzlaşma, belirli şartlar altında davanın askıya alınmasını içeriyor. Halkbank, bu süreçte bağımsız bir uzman tarafından denetlenecek ve İran ile benzer parasal ilişkilere girmeme taahhüdünde bulunacak. Ancak, bu durumun siyasi ve diplomatik boyutları da bulunuyor.
ABD’nin Türkiye’den başka beklentileri olduğu anlaşılıyor. Bu beklentiler arasında Gazze meselesinde Hamas’ın tasfiyesi ve Türkiye’nin İran savaşındaki tarafsızlığını sona erdirmesi yer alıyor. Trump’ın yönetim anlayışı göz önüne alındığında, Halkbank meselesinin kapatılması karşısında beklenen bedelin ne olacağı belirsizliğini koruyor.
İran’ın Yeni Liderinin Gizemi
İran Uzmanlar Meclisi, Ali Hamaney’in yerine oğlu Mücteba Hamaney’in getirildiğini açıkladı. Ancak Mücteba Hamaney’in kamuoyuna çıkmaması dikkat çekiyor. Hamaney’in akıbetiyle ilgili çeşitli komplo teorileri dolaşıyor. İran yönetimi, eski liderin ölümünden önce verdiği talimatlarla “otomatik pilot” gibi yönetildiği iddiaları da gündemde. Yeni liderin görünmemesi, ateşkes şansını baltalayan bir durum olarak değerlendiriliyor.
